अष्टविनायका तुझा महिमा कसा

आजचा आठवा दिवस 

जसे जसे एक एक दर्शन होत होते मनाला एक समाधान मिळत होते. कुठेच दर्शना साठी लेन मध्ये उभे राहायला लागले नाही आणि प्रवासातहि कोणतेच अडथळे आली नाहीत. आश्चर्य म्हणजे माझ्या लेकीचा तापही अचानक गायब झाला. हे मात्र खरचच आश्चर्य करण्यासारखे होते. जिथे जिथे वास्तव्य केले तिथे सगळीकडेच उत्तम रहाण्याची सोय आणि घरगुती जेवणहि  स्वादिष्ट मिळाले. 

दर्शन घेताना देवाचे रूप डोळ्यात साठवता आले पाहिजे असे माझी आई म्हणायची. तसेच या यात्रेत झाले. डोळे मिटले कि ती मूर्ती, ते आवार डोळ्यापुढे येते. आमचे अजून एक अलिखित commitment आहे असेच म्हणाना; कि देवाला गेल्यावर आम्ही उगाच घ्याचे म्हणून हार, पेढे, फळ घेत बसत नाही त्या पेक्षा तिथे गरिबाला वस्त्र किवा  जेवण खाऊ घालतो. खर तर हे प्रत्येकाच्या श्रद्धेवर आणि मानण्यावर असते पण आमच्या दोघांचे यावर एकमत आहे त्यामुळे तसे करणे सोपे जाते.

अष्टविनायक यात्रेतील हा तिसरा गणपती 

सिद्धटेकचा सिद्धिविनायक

सिद्धटेकचा सिद्धिविनायक 

ग न प ती, तिसरा ग न प ती

ग न प ती, तिसरा ग न प ती

शिद्दीविनायक तुझा शिद्दटेक गाव रं

पायावरी डोई तुज्या भगताला पाव रं

दैत्य मधु-कैतभान गांजल हे नग्गर

ईस्नुनारायन गाई गनपतीचा मंतर

राकुस म्येल नवाल झाल

ट्येकावरी देऊळ आलं

लांबरुंद गाभार्‍याला पितळंच मखर

चंद्र सुर्य गरुडाची भवती कलाकुसर

मंडपात आरतीला खुशाल बसा 

पुणे - सोलापूर महामार्गावर स्थित असलेलं हे गाव सिद्धटेक. मोरगाव हुन दोन तासांच्या अंतरावर, भीमा नदीच्या काठावर हे मंदिर आहे. हेही मंदिर पेशवेकालीन आहे. मंदिरातील मुर्ती स्वयंभू असून ३ फूट उंच आहे. अष्टविनायकातील हा एकच गणपती उजव्या सोंडेचा आहे. पितळेच्या चौकटीत असलेल्या ह्या मूर्तीची मुद्रा अतिशय शान्त दिसते. गणपतीच्या मांडीवर रिद्धी-सिद्धी बसलेल्या आहेत व दोन्ही बाजूला जय-विजयाच्या पितळेच्या मूर्त्या आहेत. 

शांत प्रसन्न गाभार्यात आम्ही बसून अथर्वशीर्ष म्हंटले. त्या दिवशी संकष्टी होती. मूर्ती चे रूप फारच सुंदर दिसत होते.

अष्टविनायक यात्रेतील हा चौथा गणपती 

रांजणगावचा महागणपती 

रांजणगावचा महागणपती 

गणपती, गणपती गं चवथा गणपती

बाई, रांजणगावचा देव महागणपती

बाई, रांजणगावचा देव महागणपती

दहा तोंड ईस हात जणु मुर्तीला म्हणतीबाई,

दहा तोंड ईस हात जणु मुर्तीला म्हणती

बाई, रांजणगावचा देव महागणपती

गजा घालितो आसन, डोळं भरुन दर्शन

सुर्य फेकी मुर्तीवर येळ साधुन किरण

किती गुणगान गाव, किती करावी गणती

बाई, रांजणगावचा देव महागणपती

पुण्याईच दान घ्याव ओंजळ पसा 

पुणे-अहमदनगर मार्गावर ओझर पासून दोन तासांवर हे मंदिर आहे. कमळात बसलेली ही मूर्ती स्वयंभू असून डाव्या सोंडेची आहे. रिद्धी-सिद्धी सोबत आहेतच. मोठं आवार असलेलं हे मंदिर पूर्वाभिमुख आहे.याची रचना अशी आहे की उत्तरायणात अन दक्षिणायनात सूर्याची किरणे थेट मूर्तीवर पडतात. अतिशय जागृत असे देवस्थान आहे याची प्रचिती येतेच.

असे म्हणतात या मंदिराच्या तळघरात अजून एक गणपतीची मूर्ती आहे; ती दहा सोंडेची अन वीस भुजांची आहे. येथेच त्रिपुरासुराचा नाश करण्यासाठी शिवशंकराने गणपतीची आराधना केली होती.

या मंदिराच्या आवर बाहेत राहण्याची उत्तम सोय आहे. जेवणही अतिशय सुंदर मिळाल. सकाळी मंदिरातील पूजेचा आणि मन्त्रोचाराचा आवाज मन प्रसन्न करीत होता.

 अष्टविनायक यात्रेतील हा पाचवा गणपती

ओझरचा विघ्नेश्वर 

ओझरचा विघ्नेश्वर

गणपती पाचवा, पाचवा गणपती

ओझरचा विघ्नेश्वर, बाई ओझरचा विघ्नेश्वर

लांबरुंद हाये मुर्ती

जडजवाहिर त्यात

काय सांगू शिरीमंती

ओझरचा विघ्नेश्वर, बाई ओझरचा विघ्नेश्वर

डोळ्यामंदी मानक हो, बाई डोळ्यामंदी मानक हो

हिरा शोभतो कपाळा

तानभुक हारते हो, सारा पाहुन सोहाळा

चारी बाजु तटबंदी

मधे गनाच मंदिर

ओझरचा विघ्नेश्वर

ईघ्नहारी, ईघ्नहर्ता स्वयम्भू जसा

हे मंदिर लेण्याद्री पासून जवळ आहे. मूर्ती पूर्वाभिमुख असून डाव्या सोंडेची आहे. डोळ्यात माणिक जडलेले आहेत; तसेच मुर्तीवर शेषनाग व वास्तू पुरुष आहे. मंदिराचा कळस सोनेरी आहे. भक्कम दगडी भिंतीचे हे मंदिर असून त्यावर सुंदर शिल्पं आहेत. मंदीराच्या प्रवेशद्वारावर चार द्वारपाल आहेत आणि त्यातील दोघांच्या हातात शिवलिंग आहे. भक्तांची विघ्न दूर करतो म्हणून या गणपतीला विघ्नेश्वर असे म्हणतात. तसेच विघ्नासुर राक्षसाचा वध केला म्हणूनही याला विघ्नेश्वर असे संबोधले जाते.

असेच अजून पुढचे बाप्पा आणि माझे अनुभव आठवणी पाहूया पुढच्या भागात...............